ปฎิทินวัฒนธรรม

จุลกฐิน ถิ่นเมืองกาญจน์ ณ วัดแก่งหลวง

จำนวนผู้ชม 144 ครั้ง
จุลกฐิน คือ กฐินที่จัดทำผ้าไตรจีวรเพื่อเป็นผ้ากฐิน โดยเริ่มตั้งแต่การนำฝ้ายมาปั่น กรอ เป็นเส้นด้าย
แล้วทอเป็นผืนผ้า ตัดเย็บและย้อมสี และจัดเตรียมนำไปถวายในวันนั้น โดยใช้เวลาตั้งแต่ตะวันขึ้น
จนถึงตะวันตกดิน ดังนั้นโบราณจึงถือกันว่าการทำจุลกฐินมีอานิสงส์มาก เพราะต้องใช้ความอุตสาหะพยายามมากกว่ากฐินแบบธรรมดา (มหากฐิน) โดยจุลกฐินนี้ปัจจุบันมักจัดเป็นงานใหญ่ มีผู้เข้าร่วมเป็นจำนวนมาก
จากหลักฐานพบว่ามีการทอดจุลกฐินมาแล้วตั้งแต่สมัยอยุธยาดังปรากฏในหนังสือคำให้การชาวกรุงเก่า หน้า ๒๖๘ ว่า
"ถึงวันขึ้น ๑๕ ค่ำ เดือน ๑๒ โปรดให้ทำจุลกฐิน" ปัจจุบันประเพณีการทำจุลกฐินนิยมทำกันในพื้นที่ชุมชน
ทางภาคเหนือและอีสาน โดยภาคอีสานจะเรียกกฐินชนิดนี้ว่า “กฐินแล่น” อานิสงส์จุลกฐิน การถวายผ้าจุลกฐิน
แด่พระสงฆ์ เป็นการถวายสังฆทานทางพระพุทธศาสนาอย่างหนึ่งนับเป็นมหากุศลอันยิ่งใหญ่ อีกทั้งเป็นการสะสม
เสบียงเดินทางอันกันดารในวัฏจักรสงสารไว้สำหรับตนเองและผู้ที่ตนเคารพรักและนับถือ นอกจากนี้
ยังเป็นเกราะ เป็นที่พึ่งอาศัยอันเกษม ในภายภาคหน้าจะได้เป็นผู้มั่งคั่งสมบูรณ์ เพิ่มพูนทรัพย์ จะส่งผลต่อบุตรธิดา
ภรรยาบ่าวไพร่ ให้เป็นคนว่านอนสอนง่าย ไม่มีโรคภัยไม่มีอันตรายแก่โภคทรัพย์ ทุกคนจะได้รับบุญบารมี
มีข้าทาสบริวาร มีเคหสถาน มีเสื้อผ้าอาภรณ์และมีทรัพย์สมบัติไม่ขัดสนในที่สุด สำหรับในจังหวัดกาญจนบุรีแต่เดิมไม่มีการปฏิบัติ ดังนั้น
จึงได้นำประเพณีจุลกฐินมาปฏิบัติเพื่อการอนุรักษ์ประเพณีดั้งเดิมและเป็นการสืบทอดพระพุทธศาสนา
โดยจุลกฐินวัดแก่งหลวง ตำบลเกาะสำโรง อำเภอเมืองกาญจนบุรี จังหวัดกาญจนบุรี เป็นการเชิญชวนให้
พุทธศาสนิกชนได้ร่วมกันสืบสานประเพณีดังกล่าวไว้ให้คงอยู่คู่ชุมชน ซึ่งหาชมได้ยากในจังหวัดกาญจนบุรี
และเสริมสร้างความเข้มแข็งของชุมชนได้เป็นอย่างดี ซึ่งจุลกฐินนี้มักทำกันเมื่อจวนจะหมดเขตกฐินกาลแล้ว
หรือสิ้นสุดช่วงการทอดกฐิน ก่อนพิธีจุลกฐินจะมีการปลูกต้นฝ้าย ซึ่งใช้ระยะเวลาประมาณ ๓ - ๔ เดือน
จากนั้นนำไปตีให้ฟู และปั่นเป็นเส้นด้ายหรือเรียกว่าการเข็นฝ้าย โดยนำเส้นด้ายมาเปียให้เป็นไจ หรือเรียกว่า
เพื่อนำไปถวายแด่พระสงฆ์ในวันรุ่งขึ้น 
          โดยจุลกฐินของวัดแก่งหลวงนั้น ประกอบด้วย พิธีอัญเชิญพระอุปคุฑ พิธีบวชชีพราหมณ์
และสมาทานสัจจะในพระอุโบสถ พิธีเก็บดอกฝ้าย ขบวนแห่กลองยาว พิธีสามีจิกรรมและร่วมกันฉีกดอกฝ้าย
พิธีทอผ้ากฐิน พิธีประกวดเทพีดอกฝ้าย พิธีแห่ผ้าจุลกฐินและห่มผ้าพระประธานในพระอุโบสถ เป็นอันเสร็จพิธี
แหล่งอ้างอิง: https://art-culture.cmu.ac.th/Lanna/articleDetail/2391
Add to Calendar

กิจกรรมที่เกี่ยวข้อง